دیدگاه گلدمن ساکس: رالی مس «نفسگیر اما ناپایدار»
هستهی استدلال گلدمن
گلدمن ساکس در یادداشتی که از سوی تحلیلگر ارشد اورلیا والتهم منتشر شده، تأکید میکند که:
- عبور مس از ۱۱٬۰۰۰ دلار پایدار نخواهد بود.
- بخش عمدهی رشد اخیر قیمت «بر پایهی انتظار تنگنای آینده» است، نه وضعیت فعلی عرضه و تقاضا.
به بیان ساده، از نگاه گلدمن:
بازار بیش از حد روی داستان کمبود آینده شرطبندی کرده، در حالی که فعلاً عرضهی جهانی مس هنوز کفایت میکند.
وضعیت عرضه و موجودیها از منظر گلدمن
چند نکتهی کلیدی در گزارشها و نقلقولهای مرتبط با گلدمن دیده میشود:
- موجودیهای خارج از آمریکا هرچند «پایین» شدهاند، اما گلدمن معتقد است میتوان آنها را از طریق:
- افزایش پریمیومهای منطقهای،
- و کاهش فاصله قیمتی قراردادهای بورس فلزات لندن،
تا حد زیادی مدیریت کرد.
- این بانک برای سال ۲۰۲۶ یک مازاد محدود حدود ۱۶۰ هزار تنی در بازار مس تصفیهشده در نظر گرفته است.
- در نتیجه، از نگاه گلدمن، بازار هرچند تنگتر شده، اما هنوز به «کمبود بحرانی» نرسیده است.
پیام گلدمن برای قیمتها
برآورد گلدمن در نهایت چنین خلاصه میشود:
- رالی فعلی بالای ۱۱٬۰۰۰ دلار احتمالاً کوتاهمدت است.
- در افق ۲۰۲۶، قیمتها بیشتر در بازهی ۱۰٬۰۰۰ تا ۱۱٬۰۰۰ دلار در هر تن نوسان میکنند تا اینکه بهطور پایدار بالاتر از ۱۱٬۰۰۰ ثابت بمانند.
- کمبود جهانی مس زودتر از ۲۰۲۹ محتمل نیست.
این تصویر، فضا را برای یک اصلاح قیمت یا حداقل تثبیت در سطوح فعلی در کوتاهمدت باز میگذارد.
سناریوی مقابل: هوش مصنوعی و مراکز داده، محرک کمبود ساختاری مس
مقایسهی دو روایت: «بقاي قیمت» در برابر «کمبود ساختاری»
برای استفادهی سریع مدیران و بازرگانان، مفروضات دو دیدگاه را کنار هم میگذاریم:
| محور | دیدگاه گلدمن ساکس | دیدگاه AI/کمبود ساختاری |
| منشأ رالی قیمت | بیشتر انتظارات آینده و ترس از کمبود؛ نه دادههای فعلی | شروع بروز کمبود واقعی در عرضه، مخصوصاً در مناطق غیرآمریکایی |
| وضعیت عرضه ۲۰۲۵–۲۰۲۶ | عرضه «کافی»؛ مازاد محدود ~۱۶۰ هزار تن در ۲۰۲۶ | کسری ~۳۰۴ هزار تن در ۲۰۲۵ و بزرگتر در ۲۰۲۶ (مس تصفیهشده) |
| افق کمبود جهانی | کمبود قبل از ۲۰۲۹ محتمل نیست | کمبود از همین نیمه دوم دهه شروع میشود و تا ۲۰۳۵ به شکاف ۳۰٪ میرسد |
| نقش مراکز داده AI | بیشتر یک «روایت آینده» که هنوز بهطور کامل در اعداد فعلی منعکس نشده | محرک اصلی رشد تقاضا؛ هزاران تن مس برای هر سایت بزرگ داده |
| نتیجه برای قیمت | اصلاح یا تثبیت؛ محدودهی ۱۰–۱۱ هزار دلار در ۲۰۲۶ | حفظ سطوح بالای قیمت و حتی امکان عبور پایدار از ۱۱ هزار دلار در میانمدت |
آیا این دو دیدگاه واقعاً متضادند؟
اگر هر دو مقاله را در کنار دادههای دیگر بگذاریم، تصویر ظریفتری دیده میشود:
- کوتاهمدت (۱–۲ سال آینده):
- هنوز بخشی از ظرفیت عرضه قابل فعالشدن است؛
- موجودیها در آمریکا بالا رفته و جریان محمولهها با تعرفهها جابهجا شده است؛
- رشد تقاضا در چین ضعیف شده و حتی صحبت از افت حدود ۸٪ در مصرف سهماههی چهارم شده است.
⇒ در این افق، استدلال گلدمن وزن بیشتری دارد: بازار میتواند اصلاح کند یا دستکم در یک بازهی محدود نوسان کند.
- میانمدت تا بلندمدت (۲۰۳۰–۲۰۳۵):
- تقریباً همهی نهادهای تحلیلی (IEA، BNEF، وود مکنزی…) روی یک نکته توافق دارند:
با پروژههای فعلی، سقف ظرفیت معادن فقط ۷۰–۸۰٪ تقاضای پیشبینیشدهی ۲۰۳۵ را پاسخ میدهد.
-
- مراکز دادهی AI، خودروهای برقی و انتقال برق همزمان مصرف مس را بالا میبرند.
⇒ در این بازه، سناریوی کمبود ساختاری بسیار جدی است.
- مراکز دادهی AI، خودروهای برقی و انتقال برق همزمان مصرف مس را بالا میبرند.
این دو مقاله لزوماً همدیگر را نقض نمیکنند؛
- یکی (گلدمن) از رفتار قیمت در ۱–۲ سال آینده صحبت میکند،
- دیگری از ساختار بازار در ۱۰ سال آینده.
چه باید کرد؟ پیشنهادهای عملی برای مصرفکنندگان صنعتی مس
در صورتی که شما مصرفکننده نهایی مس در صنعت و تولید هستید (نه تاجر یا شرکت بازرگانی)، سؤال اصلی این است:
«چطور در فضایی که کوتاهمدت احتمال اصلاح قیمت وجود دارد، اما بلندمدت خطر کمبود ساختاری مطرح است، برنامهریزی کنیم؟»
استراتژی خرید و مدیریت موجودی در کارخانه
- خرید پلهای بهجای خرید حجیم در اوج قیمت
با توجه به احتمال نوسان قیمت در محدودهی ۱۰–۱۱ هزار دلار در کوتاهمدت، بهتر است:- برنامهٔ خرید مواد اولیه را در چند زمان مختلف پخش کنید،
- بهجای انبار کردن سنگین در اوج، موجودی را در سطح «پوشش چند ماه تولید» نگه دارید.
- تفکیک موجودی عملیاتی و موجودی استراتژیک
- موجودی عملیاتی: برای پوشش تولید ۱–۳ ماه آینده،
- موجودی استراتژیک: در صورت مشاهدهی فرصت قیمت مناسب (مثلاً در یک اصلاح قیمتی) میتوانید کمی بالاتر از نیاز روزمره ذخیره کنید، اما نه در حدی که نقدینگی شما را قفل کند.
قراردادهای تأمین با تولیدکنندگان/تأمینکنندگان مس
بهجای اتکا به خرید نقدی کوتاهمدت:
- با چند تأمینکنندهی مختلف (داخلی و در صورت امکان خارجی) قراردادهای میانمدت ببندید تا ریسک قطع یا کاهش عرضه را پایین بیاورید.
- در مذاکره، از فرمولهای قیمتگذاری شناور استفاده کنید؛ مثلاً:
- قیمت = (میانگین قیمت LME در ماه تحویل) ± پریمیوم ثابت،
- و در صورت امکان، تعیین «کف و سقف» قیمتی برای دورهی قرارداد.
- برای خطوط تولید حیاتی (مثل کابل قدرت، ترانسفورماتور، باسداکت، باتری و …)، ترجیحاً حداقل با یک تأمینکنندهی استراتژیک قرارداد ۲–۳ ساله داشته باشید تا در صورت کمبود بازار، کار شما متوقف نشود.
مدیریت قیمت تمامشده و طراحی محصول
در شرایطی که مس در بلندمدت یک فلز گران و استراتژیک باقی میماند، لازم است:
- طراحیهای بهینهتر
- در محصولات جدید، تا حد ممکن از طراحیهایی استفاده کنید که مصرف مس را کاهش میدهد (بهینهسازی سطح مقطع، طول مسیر، چیدمان شینهها و … بدون خدشه به ایمنی و استاندارد).
- در صورت امکان فنی و استانداردی، بررسی کنید آیا بخشی از مصرف مس را میتوان با آلومینیوم یا ترکیبهای دیگر جایگزین کرد یا نه (بهویژه در کاربردهایی که محدودیت فضا و وزن شدید نیست).
- شفافسازی ساختار قیمت برای مشتریان شما
- اگر تولیدکننده تجهیزات هستید، بهتر است سازوکار تعدیل قیمت (بر اساس شاخصهای جهانی مس) را در قراردادهای فروش خود شفاف کنید،
- این کار باعث میشود در زمان جهش قیمت، مجبور نشوید تمام فشار را خودتان تحمل کنید.
سرمایهگذاری روی بازیافت و بازگشت مس
با توجه به اینکه مس روزبهروز استراتژیکتر میشود:
- اگر حجم تولید و ضایعات شما بالاست،
- برای جمعآوری، جداسازی و فروش ضایعات مسی یک سازوکار رسمی و شفاف ایجاد کنید؛
- یا حتی در صورت امکان، با یک واحد بازیافت یا ذوب محلی همکاری بلندمدت برقرار کنید تا ضایعات شما بهعنوان خوراک ثابت آن واحد پذیرفته شود.
- در پروژهها و قراردادها، به مشتریان نهایی پیشنهاد دهید مس برگشتی از تعمیرات و تعویضها را به شما برگردانند تا در چرخه بازیافت و تأمین مواد اولیه استفاده شود.
- این کار در بلندمدت میتواند بخشی از نیاز مواد اولیه را از داخل سیستم خودتان تأمین کند و وابستگیتان به بازار نقدی و واردات را کاهش دهد.
رصد پروژههای AI، انرژی و زیرساخت در بازار هدف شما
حتی اگر خودتان مستقیماً با مراکز داده کار نمیکنید، لازم است بدانید:
- هرگونه رونق در ساخت مراکز داده، نیروگاهها، شبکههای انتقال و خودروهای برقی در کشوری که شما در آن فعالیت میکنید، فشار تقاضا برای مس را بالا میبرد.
- اگر بازار داخلی شما در حال حرکت به سمت این پروژههاست:
- برنامهی تأمین مس خود را محافظهکارانهتر و بلندمدتتر تنظیم کنید،
- و در مذاکره با تأمینکنندگان، این موج تقاضا را بهعنوان دلیل برای قفلکردن ظرفیت در قراردادها مطرح کنید.
ثبت ديدگاه